Evenwichtsstoornissen en duizeligheid

Een draaierig gevoel, onzeker stappen of het idee dat de omgeving beweegt: duizeligheid kan je dagelijks leven sterk beperken. De klachten kunnen samenhangen met het evenwichtsorgaan, maar ook met de manier waarop je hersenen informatie uit je ogen en lichaam verwerken.

Blijven de klachten aanhouden, dan is een gerichte beoordeling belangrijk. Bij BRAI3N onderzoeken we welke aanpak bij jouw situatie past. Naast kinesitherapie en medicatie kan neuromodulatie bij sommige patiënten worden overwogen, met als doel de hinder te verminderen en meer vertrouwen in bewegen te krijgen.

‍

Wat is het juist?

Wat bedoelen we met duizeligheid?

Duizeligheid is geen afzonderlijke aandoening, maar een klacht die verschillende vormen kan aannemen.
Je kan het gevoel hebben dat jijzelf of de omgeving draait, dat je wankel staat, dat je hoofd licht aanvoelt of dat bewegen een vreemd en onzeker gevoel veroorzaakt.

Die klachten kunnen ingrijpend zijn.

Sommige mensen durven hun hoofd nauwelijks nog te bewegen, vermijden drukke omgevingen of voelen zich onzeker tijdens het wandelen, autorijden of winkelen. Wanneer duizeligheid blijft aanhouden, kan ook het vertrouwen in je eigen lichaam afnemen.

‍

Hoe werken je hersenen en je evenwichtsorgaan samen?

Om te weten waar je lichaam zich bevindt en hoe je beweegt, combineren je hersenen voortdurend informatie uit verschillende bronnen:

  • Het evenwichtsorgaan in het binnenoor registreert bewegingen en de stand van je hoofd.
  • Je ogen geven informatie over je omgeving en bewegingen rondom je.
  • Je spieren en gewrichten, onder meer in de nek, romp en ledematen, geven informatie over je houding en beweging.

De hersenstam, de kleine hersenen en verschillende gebieden in de hersenschors verwerken deze signalen samen. Zo ontstaat een samenhangend beeld van je positie en beweging in de omgeving. Dit helpt je om rechtop te blijven staan, stabiel te wandelen en je bewegingen aan te passen.

Wanneer deze informatie onvolledig, verstoord of tegenstrijdig is, kan duizeligheid of een onzeker gevoel ontstaan.

‍

Waarom blijft je blik stabiel wanneer je je hoofd beweegt?

Wanneer je je hoofd beweegt, zorgt de vestibulo-oculaire reflex ervoor dat je ogen automatisch in de tegenovergestelde richting bewegen. Deze reflex verbindt het evenwichtsorgaan via de hersenstam met de oogspieren.

Daardoor kan je een tekst of voorwerp blijven zien terwijl je hoofd beweegt. Wanneer deze reflex onvoldoende werkt, kan het beeld onscherp worden of lijken te springen of te schokken.

‍

Welke oorzaken kan duizeligheid hebben?

Duizeligheid en evenwichtsproblemen kunnen ontstaan door aandoeningen van het binnenoor, zoals positieduizeligheid, vestibulaire neuritis of de ziekte van Ménière.

Ook migraine, medicatie, bloeddrukproblemen, hyperventilatie, neurologische aandoeningen en problemen met het zicht kunnen een rol spelen. Nekklachten, bijvoorbeeld na een whiplash, kunnen eveneens samengaan met duizeligheid. Mogelijk draagt veranderde informatie vanuit de nekspieren en gewrichten bij aan de klachten. Nekpijn en duizeligheid die tegelijk voorkomen, bewijzen op zichzelf echter niet dat de nek de oorzaak is.

Angst, stress en aanhoudende spanning kunnen de klachten versterken. Vaak spelen meerdere factoren samen.

‍

Waarom kan duizeligheid chronisch worden?

Na een verstoring van het evenwichtsorgaan proberen de hersenen zich aan te passen. Ze stemmen de verwerking van evenwichtssignalen opnieuw af en leren de beschikbare informatie beter te gebruiken. Dit proces noemen we vestibulaire compensatie.

Soms verloopt die aanpassing onvoldoende. De hersenen kunnen sterker afhankelijk worden van visuele informatie, waardoor een supermarkt, druk verkeer of bewegende beelden extra belastend worden. Ook verhoogde waakzaamheid en angst voor beweging kunnen de klachten helpen onderhouden.

Zo kan duizeligheid blijven bestaan, zelfs wanneer de oorspronkelijke verstoring grotendeels hersteld is. Wanneer onderzoek geen duidelijke afwijking in het oor vindt, betekent dit daarom niet dat je klachten ingebeeld zijn. De verwerking van informatie in de hersenen kan eveneens een rol spelen. Een brede medische beoordeling blijft belangrijk.

‍

Hoe behandelen?

Hoe behandelen we duizeligheid en evenwichtsstoornissen?

‍

Welk werkingsmodel onderzoeken we bij BRAI3N?

Bij BRAI3N verbinden we klinische ervaring met neurowetenschappelijk onderzoek. Vanuit onze pioniersrol ontwikkelen en onderzoeken we nieuwe visies op aanhoudende klachten.

Onderzoek waaraan ons team meewerkte, vond bij mensen met chronische evenwichtsklachten verschillen in de activiteit en samenwerking van hersengebieden die betrokken zijn bij evenwicht, visuele aandacht en ruimtelijke waarneming. Deze verschillen waren ook meetbaar buiten een duizeligheidsaanval.

‍

Ons werkingsmodel is dat chronische duizeligheid bij een deel van de patiënten samenhangt met een veranderde samenwerking tussen hersennetwerken en mogelijk een onvoldoende afremming van bepaalde evenwichtssignalen.

De hersenen proberen dit te compenseren, bijvoorbeeld door sterker op visuele informatie te vertrouwen.

Dit is een wetenschappelijke hypothese die richting geeft aan verder onderzoek. De gemeten verschillen tonen op zichzelf niet aan of ze een oorzaak, een gevolg of een aanpassing aan de klachten zijn.

‍

Aanhoudende duizeligheid kan je vertrouwen in je lichaam aantasten. Wandelen, werken of naar een drukke winkel gaan wordt soms een uitdaging. Bij BRAI3N willen we begrijpen wat je klachten veroorzaakt en in stand houdt. Het doel is om de hinder te verminderen en je opnieuw meer zekerheid te geven in het dagelijks leven.

‍

Een behandeling afgestemd op jouw klachten

Duizeligheid kan verschillende oorzaken hebben. Een medische beoordeling, bijvoorbeeld door een neus-keel-oorarts (NKO), vormt daarom een belangrijke basis. Wanneer een behandelbare oorzaak wordt gevonden, krijgt die een gerichte aanpak.

Afhankelijk van je situatie kunnen verschillende behandelingen elkaar aanvullen:

  • Kinesitherapie en vestibulaire revalidatie: gerichte oefeningen voor evenwicht, blikstabiliteit en het omgaan met beweging. Bij een verminderde werking van het evenwichtsorgaan kan vestibulaire revalidatie helpen. Ook bijkomende nekklachten en nekspierspanning verdienen aandacht.
  • Medicatie: kan bij bepaalde oorzaken of bijkomende klachten zinvol zijn. De keuze en gebruiksduur worden met de behandelende arts besproken.
  • Psychotherapie: kan ondersteuning bieden bij angst om te bewegen, aanhoudende spanning en de gevolgen van duizeligheid voor je dagelijks leven. Deze begeleiding volg je buiten BRAI3N, bijvoorbeeld bij een psycholoog in je buurt.

Stress kan de klachten versterken, maar dat betekent niet dat de duizeligheid ingebeeld is. Ook slaap, spanning en vermijdingsgedrag kunnen daarom onderdeel zijn van de aanpak.

‍

Welke plaats heeft neuromodulatie?

Bij sommige mensen met chronische duizeligheid kan neuromodulatie worden overwogen als aanvulling op andere behandelingen. Daarbij proberen we de activiteit van zenuwbanen en hersennetwerken te beïnvloeden die betrokken zijn bij de verwerking van evenwichtssignalen.

Neuromodulatie is geen wondermiddel. We bespreken vooraf de mogelijkheden en beperkingen en evalueren of de behandeling voor jou voldoende meerwaarde biedt.

‍

Onze aanpak in vier fases

1. In kaart brengen
We bespreken je klachten, voorgeschiedenis, eerdere onderzoeken en de impact op je dagelijks leven. Samen bepalen we haalbare behandeldoelen.

2. Gericht behandelen
We starten een individueel behandelplan en volgen de veranderingen in duizeligheid, evenwicht en dagelijks functioneren. Bij onvoldoende resultaat sturen we bij of stoppen we de betreffende behandeling.

3. Stabiliseren
Wanneer de behandeling helpt, proberen we de verbetering te bestendigen. Waar mogelijk bouwen we de behandelfrequentie geleidelijk af.

4. Onderhouden
We bekijken of verdere opvolging of onderhoudsbehandeling nodig is. Het uitgangspunt is: zo weinig behandelen als nodig.

Na elke fase evalueren we samen de volgende stap.

‍

‍

Neem vrijblijvend contact op of maak een afspraak

‍

‍

‍

Wetenschappelijke achtergrond

‍

Gepubliceerde artikel:

‍

The Neural Correlates of Chronic Symptoms of Vertigo Proneness in Humans (PDF 2016)

‍

The Neural Correlates of Chronic Symptoms of Vertigo Proneness in Humans | PLOS One (wetenschappelijk tijdschrift)

‍

Meer weten over ons wetenschappelijk werk?

‍

Bekijk onze wetenschappelijke publicaties

‍

‍

‍

Opgemaakt door Prof. Dr. Sven Vanneste, Prof. Dr. Dirk De Ridder en Jan Ost - 09.10.2026

‍

Andere aandoeningen die wij behandelen

Auditieve en vestibulaire aandoeningen

Deze aandoeningen hebben te maken met gehoor en evenwicht en kunnen een grote impact hebben op je dagelijks leven.

Neurologische en cognitieve stoornissen

Deze aandoeningen beïnvloeden de hersenfunctie, wat kan leiden tot problemen met aandacht, geheugen en motoriek.

Psychische en emotionele aandoeningen

Psychische aandoeningen kunnen diepgeworteld zijn in neurobiologische disfuncties.

Chronische pijn- en vermoeidheidssyndromen

Chronische pijn en vermoeidheid zijn vaak moeilijk te behandelen met conventionele methoden, vooral wanneer er geen duidelijke lichamelijke oorzaak is.

Vermoeidheidssyndromen en slaapstoornissen

Slaap en energiebeheer zijn essentieel voor het functioneren van de hersenen. Problemen in deze gebieden kunnen leiden tot ernstige vermoeidheid en concentratieproblemen.

Hoofdpijn- en aangezichtspijnaandoeningen

Hoofdpijn en aangezichtspijn kunnen het gevolg zijn van complexe neurologische processen.

Laten we samen jouw situatie bekijken

Klaar om de eerste stap te zetten?

Onze specialisten staan klaar om je te helpen. Ontdek welke behandelingen mogelijk zijn of plan een consultatie.